Vitamine A

Vitamine A is belangrijk voor je huid, je ogen, de groei en je weerstand. Maar wat zijn nu eigenlijk de feiten en de fabels?

Wat is vitamine A? (Voedingscentrum, s.a.)
Vitamine A is een van onze benodigde vitamines. Vitamine A bevindt zich vooral in dierlijke producten, zoals vlees, zuivel, vis en eieren. Ook wordt het toegevoegd aan margarine en bakproducten. Een vitamine A rijke bron is lever (runderlever, leverworst, paté). Wanneer je meer vitamine A binnen krijgt dan je nodig hebt, wordt vitamine A opgeslagen in vet.

Vitamine A kun je dus binnen krijgen via inname van dierlijke producten, maar het lichaam maakt ook zelf vitamine A aan. Deze vitamine A wordt aangemaakt vanuit plantaardige producten. In die plantaardige producten zit een stofje, bètacaroteen dat omgezet kan worden in vitamine A. Deze bètacaroteen bevindt zich voornamelijk in groentes, zoals wortels, spitskool en bloemkool. Ook bevindt het zich in sommige soorten fruit, zoals bananen en sinaasappels. Uit deze plantaardige producten wordt minder vitamine A gehaald dan uit de dierlijke producten.

Wanneer je goed gevarieerd eet krijg je in principe voldoende vitamine A binnen. (Voedingscentrum, s.a.b.)

Nut van vitamine A (Voedingscentrum, s.a.)
Vitamine A wordt in je lichaam voor verschillende doeleinden gebruikt. Zo is het belangrijk voor de aanmaak van cellen voor de huid, maar ook voor cellen in de luchtpijp, het haar, het longweefsel en het tandvlees. Vitamine A zorgt ook voor een betere weerstand en bij kinderen is het belangrijk voor de groei. Wanneer je te weinig vitamine A binnenkrijgt kan dit zorgen voor huidproblemen en dof haar. Tevens kan het zorgen voor oogproblemen, zoals nachtblindheid of zelfs in extreme gevallen voor complete blindheid.

Aanbevolen dagelijkse hoeveelheid                        Microgram
Kinderen 6 maanden – 2 jaar                                     300
Kinderen 2-5 jaar                                                           350
Kinderen 6-9 jaar                                                           400

Volwassen vrouwen 19-70 jaar                                  700
Zwangere vrouwen                                                         800
Borstvoedende vrouwen                                               1100

Te veel aan vitamine A en zwangerschap
Vitamine A is goed voor allerlei processen in je lichaam, maar een te veel aan vitamine A is daarentegen niet prettig. Structureel te veel vitamine A ( > 3000 microgram) kan voor verschillende symptomen zorgen, zoals hoofdpijn, duizeligheid en vermoeidheid, maar ook voor afwijkingen aan de huid, het skelet of de ogen. Het gaat hierbij om de vitamine A uit de dierlijke producten. Daarbij moet ik zeggen dat het vrij lastig is om te veel vitamine A binnen te krijgen, tenzij je veel lever producten eet.
– Runderlever is een grote bron van vitamine A. Een stukje van 100 gram bevat al snel meer dan 27.000 microgram aan vitamine A.
– Een boterham met paté of leverworst komt neer op 1000 tot 1200 microgram vitamine A. (Voedingscentrum, s.a.)

Tijdens je zwangerschap wordt er geadviseerd voorzichtig te zijn met de inname van vitamine A. De grens die ze hierbij adviseren ligt op maximaal 3.000 microgram vitamine A per dag. Meer dan 3.000 microgram vitamine A per dag zou ervoor kunnen zorgen dat je kindje een aangeboren afwijking krijgt. (Voedingscentrum, s.a.)

Maar, eigenlijk zijn hier maar weinig onderzoeken naar gedaan. Er is slechts 1 onderzoek, uit 1995, die uit zou wijzen dat inname van meer dan 3000 microgram vitamine A per dag zou kunnen resulteren in aangeboren afwijkingen. Dit onderzoek is veelvuldig bekritiseerd, voornamelijk omdat de afwijkingen mogelijk verkeerd zouden worden geclassificeerd. (Azaïs-Braesco & Pascal, 2000)
In dit onderzoek van Ringer et al. (1995), wordt er gekeken naar de inname van vitamine A, maar niet naar de bloedwaarde aan vitamine A bij deze vrouwen. De inname van vitamine A kwam voornamelijk uit supplementen of ontbijtgranen, minder uit de grootste bron: dierlijke producten, terwijl de vitamine A uit natuurlijke producten veel minder in het bloed worden opgenomen dan dierlijke producten. In deze groep, waar meer dan 3000 microgram per dag wordt ingenomen aan vitamine A, kreeg 3% een kindje met een aangeboren afwijking. In de totale onderzochte groep van 20.000 vrouwen werden er 1-2% kindjes geboren met een aangeboren afwijking. Laten we daarbij in acht nemen dat in een normale populatie vrouwen er gemiddeld 3-4% van de kinderen geboren wordt met een aangeboren afwijking. In de totale onderzochte groep lag dit gemiddelde dus lager, dus lijken de aangeboren afwijkingen verhoogd in de groep waar vrouwen meer vitamine A binnen krijgen, maar over het algemeen gezien is de hoeveelheid aangeboren afwijkingen niet verhoogd! Het kan dus ook een toevalsbevinding zijn en hoeft niet per se gelinkt te zijn aan de vitamine A. Hier is echt extra onderzoek voor nodig.
Dit onderzoek is dus niet volkomen betrouwbaar en om hier meer duidelijkheid over te krijgen zal er meer gedegen onderzoek verricht moeten worden. Andere (kleine & oude) onderzoeken die er gedaan zijn beweren het tegendeel. Vitamine A zou niet zorgen voor aangeboren afwijkingen. (Groene vrouw, 2015) Wel zou er uit dierproeven naar voren komen dat vitamine A voor aangeboren afwijkingen kan zorgen, maar hier worden hogere doseringen vitamine A gebruikt, namelijk 10.500 microgram. (Knijn et al, 1992)

Conclusie
Vitamine A is hartstikke belangrijk voor allerlei processen in je lichaam, uiteraard ook voor het ongeboren kindje. Op dit moment wordt overal geadviseerd om vitamine A onder de grens van 3000 microgram per dag te houden. Hoewel het niet verkeerd om zicht te houden op je inname van vitamine A is er tot op heden nog niet voldoende wetenschappelijk bewijs dat je kindje aan een teveel aan vitamine A werkelijk iets aan kan overhouden.

pregnant-woman-1130611_960_720
Bron: Pixabay

Bronnen
Azaïs-Braesco, V., & Pascal, G. (2000) Vitamine A in pregnancy: requierements and safety limits. American Society for Clinical Nutrition, 71(5), 1325-1333. http://ajcn.nutrition.org/content/71/5/1325s.full

Groene vrouw (2015)
Gevonden op het internet op 10 januari 2016 via http://groenevrouw.nl/vitamine-a-zwangerschap/

Knijn, G.J.M., Cornel, M.C., de Jong-van den Berg, L.T.W., & de Smet, P.A.G.M. (1992) Teratogene risico’s van hoge doseringen. NTVG.

Rothman, K.J. Moore, L.L., Ringer, M.R., Nguyen, U.D.T., Mannino, S., Milunsky, A. (1995) Teratogenicity of high vitamin A intake. The New England Journal of Medicine, 333, 1369-1373.

Voedingscentrum (s.a.)
Gevonden op het internet op 10 januari 2016 via http://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/vitamine-a.aspx

Voedingscentrum (s.a.b.)
Gevonden op het internet op 10 januari 2016 via http://www.voedingscentrum.nl/nl/nieuws/vitamine-a-advies-tijdens-de-zwangerschap2.aspx

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s