Het weegbeleid bij pasgeborene

Regelmatig stel ik mezelf de vraag of we ons niet veel te veel focussen op het gewicht van de pasgeborene. Wat zou nu het beste weegbeleid zijn voor borst gevoede kinderen en zorgen voor de minste stress bij de ouders?

Het beleid
Het weegbeleid verschilt enorm in de verscheidene regio’s. Dit is afhankelijk van de wensen van de verloskundigen. In het protocol van de KCKZ (Kenniscentrum kraamzorg), staat er dat de kraamverzorgster hoort te wegen volgens de afspraken met de verloskundige. (KCKZ, s.a.)

Elke dag wegen?
Een van de discussiepunten is hoe vaak er gewogen moet worden. De World Health Organization (WHO) beveelt aan om de pasgeborene elke dag te wegen. De multidisciplinaire richtlijn borstvoeding raadt aan om minstens te wegen direct na de geboorte (dag 0), op dag 2, dag 4 en dag 7. (NCJ, 2015) Ik denk dat deze laatste variant het minste stress met zich meebrengt. De meeste kinderen vallen namelijk af tijdens de kraamtijd. Dit mag ook! Door elke dag te wegen, wordt moeder elke dag gewezen op het gewichtsverlies. Dit kan voor veel stress zorgen en dat heeft weer invloed op de borstvoeding. Zeker die eerste dagen, waarbij de borstvoeding nog goed op gang moet komen, zijn cruciaal. Dit is juist de periode waarin de pasgeborene nog afvalt en die stress zou een negatief effect op de borstvoeding kunnen hebben. Het lijkt mij dus belangrijker om in die periode goed op te letten hoe de conditie van het kindje is. Zijn er regelmatig plas/poepluiers? Is het kindje alert en tevreden? Dat zouden de eerste parameters moeten zijn en pas daarna het gewicht.

Wat dat betreft is het bij fles gevoede baby’s makkelijker, aangezien je weet wat er in gaat. Voor hen zou ik dus sowieso enkel op dag 0, dag 2, dag 4 en dag 7 wegen.

7-10% vs. Standaarddeviatiescore
In het grootste deel van Nederland wordt er nog altijd gewerkt met de -7/-10 % regel. Indien een kindje 7% is afgevallen, wordt de borstvoeding extra gestimuleerd. Mocht het kindje 10% afvallen, wordt er (vaak) overgegaan op bijvoeding. Maar deze regel, is helemaal niet wetenschappelijk onderbouwd. Dit is geen beleid dat naar voren is gekomen uit wetenschappelijk onderzoek, maar puur uit ervaring. Om die reden heeft TNO een andere richtlijn ontwikkeld, die wel is gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Hierbij is het gewichtsverlies van gezonde pasgeborene die borstvoeding krijgen vergeleken met het gewichtsverlies van ondervoede, uitgedroogde pasgeboren die borstvoeding krijgen. Op die manier is er een nieuw, nauwkeuriger groeidiagram (https://www.tno.nl/media/2544/grafiekborstgevoedekinderenmettoelichting.pdf) ontwikkeld. Hierbij wordt ook gekeken naar de procentuele afname van het gewicht, maar is er meer ruimte, waardoor er minder kinderen onnodig bij gevoed of doorverwezen worden. Wanneer het gewicht onder de oranje lijn komt, is het opnieuw de bedoeling om de borstvoeding te optimaliseren. Wanneer het gewicht onder de rode lijn (soms dus pas op -11,5%, komt is het pas nodig om te gaan bijvoeden, liefst met afgekolfde moedermelk. (van Dommelen et al, 2008; NJC, 2015).

Deze richtlijn van de TNO is in 2015 al opgenomen in de vernieuwde versie van de multidisciplinaire richtlijn borstvoeding en ook goedgekeurd door de KNOV (KNOV, 2015). Toch wordt de richtlijn nog vrijwel nergens toegepast. We zitten blijkbaar erg vastgeroest aan de -7/-10 % regel.

Conclusie
Het lijkt mij minder stressvol om niet elke dag te wegen, maar enkel op dag 0, dag 2, dag 4 en dag 7. Ook hiermee heb je snel de grote gewichtsverliezen te pakken en je moet uiteraard allereerst goed letten op de conditie van het kindje. Op indicatie is het altijd mogelijk om eerder te wegen of vaker. Mocht het kindje dan heel veel afgevallen zijn en ben je dan bezig met het optimaliseren van de borstvoeding, kan het nuttig zijn om tussendoor wel te wegen. Ik ben tevens een voorstander van de groeicurve van de TNO, aangezien deze wetenschappelijk bewijs kent en ruimer gebied kent waarin pasgeborene mogen afvallen voordat er wordt gekozen voor bijvoeding.

Bij fles gevoede baby’s heeft het ook de voorkeur om op dag 0, dag 2, dag 4 en dag 7 te wegen. Je weet namelijk wat er in gaat qua voeding, waardoor je een vochtbalans veel nauwkeuriger kunt bijhouden. Elke dag wegen heeft in mijn ogen dan geen meerwaarde.

eyeliam @Flickr4.jpg
Bron: eyeliam @Flickr

Bronnen
KCKZ (s.a.) Zorgprotocol observatie en controle van de pasgeborene in de kraamtijd. http://app.kenniscentrumkraamzorg.nl/wp-content/uploads/2015/09/Zorgprotocol-Observatie-pasgeborene1.pdf

KNOV (2015)
Gevonden op het internet op 1 april 2016 via http://www.knov.nl/actueel-overzicht/nieuws-overzicht/detail/multidisciplinaire-richtlijn-borstvoeding-geautoriseerd/1641

NCJ (2015)
Gevonden op het internet op 1 april 2016 via https://www.ncj.nl/richtlijnen/jgzrichtlijnenwebsite/details-richtlijn/?richtlijn=27&rlpag=1160

van Dommelen, P., van Wouwe, J.P., Breuning-Boers, J.M., van Buuren, S., & Verkerk, P.H. (2008) Gewichtverlies bij borst gevoede pasgeborenen. Tijdschrift voor verloskundigen, 23-25.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s