Navelverzorging

Na de geboorte wordt de navelstreng doorgeknipt. Er blijft een klein stukje van de navelstreng achter. Dit noemen wij de navelstomp. Er wordt veel verschillende informatie verteld over wat de beste manier is om de navelstomp te verzorgen. Maar hoe zit dat nu eigenlijk in elkaar? Wat kun je het beste doen of juist laten?

De navelstomp
Direct na de geboorte bestaat de navelstomp uit doorzichtige gelei. Binnen enkele dagen begint de navelstomp in te drogen en wordt deze helemaal zwart, totdat deze vanzelf, samen met de navelklem, afvalt. (Ouders van nu, s.a.) De navelstreng valt meestal binnen 15 dagen na de geboorte af. Het kan zijn dat het navelstompje nog wat nabloedt na het afvallen, dit is normaal. (Kind en gezin, s.a.)

De verzorging
De ene persoon raadt je aan om de navelstomp elke dag te ontsmetten. De andere persoon zegt dat je de navelstomp het best in de luier kunt laten drogen. De ander zegt dat je de navelstomp enkel hoeft te wassen. Al deze wisselende adviezen maken het er niet gemakkelijker op, maar wat is nu de juiste manier van verzorging van de navel?

Alcohol vs. Navelstomp laten drogen
Er is onderzoek gedaan naar wat de beste manier is om de navelstomp te verzorgen. Vroeger werd elke navel met alcohol schoongemaakt. Dit werd gedaan om infecties te voorkomen. Uit onderzoek is gebleken dat er door de alcohol niet significant minder infecties te zien waren in vergelijking met het simpelweg drooghouden van de navelstomp. Sterker nog, door de alcohol worden de goede bacteriën ook vernietigd. Deze normale, goede, bacteriën zijn juist nodig om de navelstomp te helpen in te drogen en uiteindelijk af te vallen. Wat er dan ook werd gezien is dat door het toepassen van alcohol, het langer duurde voordat de navelstomp afviel. Het is dus goed om de navelstomp gewoon te wassen met water, wanneer je je kindje in bad laat gaan en daarna de navelstomp deppend te drogen. Regelmatig de navelstomp aan de lucht laten drogen is ook zeer bevorderlijk. Dit is voldoende verzorging voor de gezonde navelstomp. (Van der Goes, Daemers, Kateman & Amelink-Verburg, 2004; Zupan, Garner, Omari, 2007).

In of uit de luier
Ook over het drooghouden van de navel in of buiten de luier zijn wisselende meningen te vinden. De wegwerp luiers zijn gemaakt van plastic en daardoor blijft het milieu binnen de luier vochtig. Om die reden zou ik er voor kiezen om de navelstomp buiten de luier te houden. Tevens is het vaak zo dat jongetjes gemakkelijk tegen de navelstomp plassen, mocht de navelstomp zich in de luier bevinden, hierdoor kan de navelstomp ook moeilijker indrogen. (Kind en gezin, s.a.;

Teken van infectie
Mocht de navelstomp tekenen van infectie vertonen is het natuurlijk een ander verhaal. Dan kan het wel helpen om de navelstomp een maal per dag te dempen met chloorhexidine 0,5% in 70% alcohol. Deze bevindt zich vaak ook in het kraampakket. Het kan ook helpen om wat moedermelk op het naveltje te druppelen, aangezien in moedermelk veel antistoffen zitten. Al komen navelinfecties in welvarende landen eigenlijk zelden voor. Mocht je toch een infectie vermoeden, kan er soms meer nodig zijn dan enkel alcohol en eventueel moedermelk, je mag altijd contact opnemen met de verloskundige of de huisarts. (Van der Goes e.a., 2004).

Conclusie
Dat de navelstomp elke dag standaard schoon gemaakt moet worden met alcohol is achterhaald. Het is juist beter om de navelstomp gewoon schoon te maken en te laten drogen aan de lucht. Op deze manier valt de navelstomp sneller af.

Jencu @Flickr.jpg
Bron: Jencu @Flickr

Bronnen

Kind en gezin (s.a.)
Gevonden op het internet op 22 maart 2016 via http://www.kindengezin.be/verzorging/elke-dag/navel/

Ouders van nu (s.a.)
Gevonden op het internet op 22 maart 2016 via http://www.oudersvannu.nl/baby/1-maand/gezondheid-verzorging/verzorging/navel-van-een-pasgeboren-baby/

Van der Goes, B.Y., Daemers, D.O.A., Kateman, H., Amelink-Verburg, M.P. (2004). KNOV standaard: Hygiëne en infectiepreventie in de eerstelijns verloskundige praktijk. Bilthoven.
Zupan, J., Garner, P., Omari, A.A.A. (2007) Topical umbilical cord care at birth (Review). The Cochrane Library, 2007, issue 4.

Advertenties

Wat als de bevalling op zich laat wachten?

Eindelijk ben je 40 weken zwanger, de uitgerekende datum, maar je kindje laat nog even op zich wachten. Sterker nog, een week later heeft je kindje zich nog niet aangediend en komen de 42 weken wel heel dichtbij. Hoe kun je de natuur een handje helpen?

Beweging
Ik raad het vaak aan, zeker als ik net iemand gestript heb: een goede wandeling. Door te wandelen of te bewegen komt er meer druk op je baarmoederhals. Het hoofdje kan beter aanduwen. Hierdoor kunnen er hormonen vrijkomen die de bevalling kunnen laten starten. (Babycentre, 2014).

Seks
Zolang je vliezen nog niet gebroken zijn, kan ook seks je een handje op weg helpen. Met seks komen er bepaalde hormonen vrij (indien je partner werkelijk een orgasme krijgt): prostaglandines, die ook gebruikt worden om je baarmoedermond te rijpen. Bovendien raak je van seks ontspannen en ontspanning kan er altijd voor zorgen dat je bevalling op gang komt. Als je zelf ook een orgasme krijgt komen er nog meer hormonen vrij: oxytocine, die er voor kunnen zorgen dat de weeën starten. Wetenschappelijk bewijs is er niet voor, maar baat het niet dan schaadt het niet! Logisch klinkt het in ieder geval wel. (Webmd, 2014; CJG Hoogezand-Sappemeer, 2016)

Tepelstimulatie
Sommige verloskundigen raden dit aan elke zwangere aan. Tepelstimulatie kan er ook voor zorgen dat je bevalling op gang komt. Door het stimuleren van je tepels komt het hormoon oxytocine vrij. Dit hormoon kan er voor zorgen dat je lichaam weeën gaat maken. (CJG Hoogezand-Sappemeer, 2016)

Voetreflexologie
is een methode waarbij je voeten worden gemasseerd. In je voeten zitten drukpunten. De spieren en organen in je lichaam zijn verbonden met de drukpunten op je voeten. Door je voeten te masseren en daarbij speciale aandacht te hebben voor bepaalde drukpunten, kunnen bepaalde organen en spieren ontspannen. Zo ook bijvoorbeeld je baarmoeder en door deze ontspanning kan je bevalling op gang komen. Aan voetreflexologie zijn geen risico’s verbonden. Wel is het zo dat je dit door iemand moet laten uitvoeren die hier ook een opleiding voor heeft gedaan, zodat het optimaal effect heeft. Helaas is ook hiernaar is nog onvoldoende wetenschappelijk onderzoek verricht. (CJG Hoogezand-Sappemeer, 2016).

Acupunctuur
Bij acupunctuur worden er dunne naaldjes op bepaalde plaatsen op je lichaam gezet. Dit zijn plaatsen waar energie langs vloeit. Door het aanbrengen van naaldjes kan de energiestroom beïnvloedt worden. (Acupunctuur, s.a.) Acupunctuur zou kunnen helpen om de bevalling op gang te brengen, maar zeker zijn we daar nog niet van. Er is op dit moment onvoldoende bewijs voor en er zou dus meer onderzoek naar gedaan moeten worden. (Smith, Crowther & Grant, 2013) Wel wordt het opwekken van de bevalling door de WHO aangedragen als indicatie waarvoor acupunctuur gebruikt kan en mag worden. (Acupunctuur, s.a.) Wil je weten wat acupunctuur nog meer voor je kan doen? https://dekritischeverloskundige.wordpress.com/2015/08/20/acupunctuur/

Voedingsmiddelen (Mens en gezondheid, 2016)
De meeste tips worden toch wel uitgedeeld in het eten/drinken van bepaalde voedingsmiddelen. Deze zijn helaas ook allemaal niet onderzocht.
– Pittig eten zou kunnen helpen, aangezien het je darmen prikkelt.
– Het eten van het hart van een ananas kan helpen, aangezien hier een bepaald stofje in zit: kinine. Maar dit kun je beter achterwege laten, want een kindje reageert hier gemakkelijk op door te poepen in het vruchtwater.
– Frambozenbladthee drinken kan ook helpen de bevalling op te starten. Frambozenblad zou de spieren van de baarmoeder versterken, waardoor ze ook sneller en krachtiger samen kunnen trekken.

Strippen
Bij strippen voert de verloskundige een inwendig onderzoek uit waarbij ze de vliezen losweekt van de baarmoederhals. Hierdoor komen er hormonen vrij, die de bevalling een duwtje in de goede richting kan geven. Meer weten over strippen? https://dekritischeverloskundige.wordpress.com/2014/11/28/do-or-dont-strippen/

Conclusie
Naar de meeste van deze methodes is dus nog weinig tot geen onderzoek gedaan. Hierdoor weet je nog niet of het wel nut kan hebben. Aan de andere kant zou het dus nog altijd wel nuttig kunnen zijn. Proberen kan in ieder geval geen kwaad en de werking klinkt bij de meeste methodes eigenlijk best logisch!

J.K. Califf @Flickr
Bron: J.K. Califf @ Flickr

Bronnen
Acupunctuur (s.a.)
Gevonden op het internet op 4 maart 2016 via http://www.acupunctuur.nl/

Babycentre (2014)
Gevonden op het internet op 8 maart 2016 via http://www.babycentre.co.uk/a567272/bringing-on-labour-an-overview

CJG Hoogezand-Sappemeer (2016)
Gevonden op het internet op 8 maart 2016 via http://cjghoogezand-sappemeer.nl/wat-kun-je-doen-om-de-bevalling-te-laten-beginnen-0

Mens en gezondheid (2016)
Gevonden op het internet op 8 maart 2016 via http://mens-en-gezondheid.infonu.nl/zwangerschap/121351-natuurlijke-manieren-om-de-weeen-op-te-wekken.html

Smith, C.A., Crowther, C.A., & Grant, S.J. (2013) Acupuncture for induction of labour. Gevonden op het internet op 4 maart 2016 via http://www.cochrane.org/CD002962/PREG_acupuncture-for-induction-of-labour

Webmd (2014)
Gevonden op het internet op 8 maart 2016 via http://www.webmd.com/baby/inducing-labor-naturally-can-it-be-done